Cemevleri için Tarihi Adım: Mekânsal Planlarda Yeni Dönem

Mekânsal Planlar Yapım Yönetmeliği’nde yapılan önemli bir değişiklikle, şehir planlama pratiğinde uzun süredir belirsizlik konusu olan iki önemli başlık netliğe kavuştu. 22/1/2026 tarihli Resmi Gazete’de yayımlanan düzenleme ile Cemevleri resmen mekânsal plan tanımlarına girerken, özel mülkiyet üzerindeki kültürel tesislerin önü açıldı.

Cemevlerinin İmar Planındaki Yeri Netleşti

Yıllardır imar planlarında hangi lejant başlığı altında gösterileceği tartışma konusu olan Cemevleri, Yönetmeliğin 5. maddesinin (f) bendine yapılan ekleme ile yasal bir statüye kavuştu. Artık 1/1000 ölçekli Uygulama İmar Planlarında Cemevleri, doğrudan “Kültürel Tesis Alanı” başlığı altında planlanabilecek. Bu değişiklik, ruhsatlandırma ve yapılaşma süreçlerindeki bürokratik engelleri büyük ölçüde ortadan kaldırıyor.

“Kamu veya Özel Mülkiyet” Detayı Neden Önemli?

Yönetmeliğe eklenen bir diğer kritik ibare ise “kamu veya özel mülkiyetteki” ifadesidir. Öncesinde kültürel tesis alanlarının genellikle kamu mülkiyetinde olması gerektiği algısı hakimken, yeni düzenleme ile özel şahıslara, vakıflara veya derneklere ait arazilerde de “Kültürel Tesis Alanı” fonksiyonu verilebilmesinin önü hukuken netleştirildi.

Bu değişiklik, özellikle özel teşebbüslerin veya sivil toplum kuruluşlarının kendi mülkiyetlerindeki arazilerde müze, sanat galerisi veya Cemevi gibi yapıları inşa etmelerini kolaylaştıracak. Planlama sürecinde mülkiyetin kamuya geçmesi zorunluluğu olmadan, özel mülkiyet korunarak bu fonksiyonlar hayata geçirilebilecek.

Neleri Kapsıyor?

Yapılan tanım değişikliği ile Kültürel Tesis Alanları şu fonksiyonları barındırabilir:

• Cemevi Yapıları (Yeni eklendi)
• Kütüphane ve Halk Eğitim Merkezleri
• Sergi Salonu, Sanat Galerisi ve Müzeler
• Sinema, Tiyatro, Opera, Konser ve Kongre Salonları

Sıkça Sorulan Sorular (SSS)